در اينجا اين سوآل پيش ميآيد كه چرا بناى اين شهر را به فيروز جد انوشيروان نسبت داده‌اند ؟ بايد گفت كه در قرن چهارم تا ششم ميلادى طوايف شمال بنام « هون » ها هرچند وقت يك بار خاك ايران را مورد حمله قرار ميدادند . در زمان سلطنت فيروز ( 583 - 459 م . ) جنگهاى اين پادشاه با طوايف « هون » طولانى شد . شهر اردبيل در اين زمان به علت نزديكى بقفقاز و گرجستان و ارمنستان از موقعيت مهمى برخوردار بود و تصور ميرود در آن عهد نيز مثل زمان جنگهاى ايران و روس در عهد قاجاريه اردبيل مركز استقرار نيرو و ستاد عمليات سپاه ايران بر عليه طوايف شمال بوده است « 1 » . ظاهرا در زمان اين پادشاه بود كه اردبيل بر اثر حملهء طوايف شمال خراب شده بود آباد گرديد و توسعه يافت و از اين تاريخ نيز تغيير نام داده و بنام جديد فيروز - گرد يا آبادان پيروز ناميده شد . اين رويه در عصر حاضر نيز معمول است شهرهاى رضائيه ، شاهپور ، شهرضا ، شهسوار ، بندر پهلوى از جملهء شهرهائى است كه در پنجاه سال اخير تغيير نام داده‌اند . قرائن ديگر نيز قدمت اين شهر را نشان ميدهد و آن معناى كلمهء اردبيل و ظهور زردشت در اين منطقه و وجود آتشكده‌هاى زردشتى در دهات اطراف اردبيل است ميدانيم كه كلمهء اردبيل يك كلمهء اوستائى و بمعنى مكان مقدس يا شهر مقدس مىباشد احتمالا اين نام به اين معنى با ظهور زردشت كه بنابروايت اوستا كتاب خود را در كوه سبلان نوشته بىارتباط نباشد و شايد شهر اردبيل يكى از مراكز تبليغ زردشتيان بوده و از اينرو اسم آن بمعنى شهر يا مكان مقدس ناميده شده است « 2 » . در حال حاضر آثار و علائم آتشكده‌هاى زردشتى در اطراف اردبيل در دهكده‌اى بنام آتشگاه باقى است و خرابه‌هاى دهكده‌هاى ديگر كه اسامى آنها زردشتى است

--> ( 1 ) - توضيح از طرف مؤلف : اين عبارت نيز تحريف شدهء مطلبى است كه در صفحه 23 خود كتاب آمده است . ( 2 ) - توضيح از طرف مؤلف : اين مطالب از خود كتاب اقتباس شده است .